Economen: consument laat zich nog steeds misleiden bij financiíle producten
Alle overheidscampagnes ten spijt kunnen consumenten nog steeds eenvoudig worden misleid bij de aanschaf van financiële producten. Dat zeggen twee economen van de Erasmus School of Economics in het economenvakblad ESB.
De onderzoekers, econometrist prof. dr. Philip Hans Franses en masterstudent Siebe Versendaal, wilden nagaan of de schandalen in de financiële wereld, de komst van de Wet financieel toezicht en allerhande bewustwordingscampagnes ertoe hebben geleid dat consumenten niet meer in misleidende teksten trappen. Daarvoor hadden de onderzoekers een eigentijdse variant van het beruchte Legio Lease-product – destijds bekend als de ‘Winstverdriedubbelaar’ – in het leven geroepen waarbij in de prospectus woorden als ‘verlies’, ‘schuld’ en ‘dalende koersen’ werden vermeden. Als bij het fictieve product sprake was van een negatief eindsaldo voor de klant werd daarbij de term ‘niet van toepassing’ gebruikt.
Nadat het product was voorgelegd aan een kleine onderzoekgroep van 50 mensen, bleek dat de meesten vooral oog hadden voor de term ‘niet van toepassing’ en minder voor het negatieve saldo dat het product zou opleveren. “Het is kennelijk nog steeds mogelijk om mensen te misleiden met zorgvuldig geformuleerde keuzeopties, op zo’n manier dat we door ons eigen keuzeproces worden verleid om zinvolle informatie liever niet te zien”, aldus de onderzoekers.
De onderzoeksdeelnemers bleken wel een voorkeur te hebben voor een relatief veilige inleg en een lange looptijd, zoals ook wordt gepropageerd in bewustwordingscampagnes.
De conclusie van Franses en Versendaal is dat bewustwordingscampagnes nog steeds hard nodig zijn. Ze moeten misschien zelfs wel worden verbeterd door concreet en meer expliciet te maken hoe mensen keuzes maken, suggereren de econometristen.
